Kontanthjælp w Danii — kiedy gmina przyznaje pomoc dochodową, ile wynosi w 2026 r. i jakie obowiązki się z nią wiążą

Pomoc dochodowa (kontanthjælp) to świadczenie, które przyznaje i wypłaca gmina (kommune), gdy nie możesz utrzymać siebie ani rodziny. Zasady wynikają z ustawy o aktywnej polityce socjalnej (lov om aktiv socialpolitik). Poradnik dotyczy całej Danii; o przyznaniu pomocy decyduje twoja gmina.

Kiedy można dostać kontanthjælp

Według borger.dk pomoc może dostać osoba, która:

• przeżyła zdarzenie socjalne (social begivenhed), np. chorobę, bezrobocie albo rozpad związku,
• przez to nie może utrzymać siebie lub rodziny i nie ma wsparcia od innych,
• nie ma prawa do innych świadczeń, które pokryłyby potrzeby (np. zasiłku dla bezrobotnych albo renty).

Znaczenie mają też twój majątek i dochody, a w małżeństwie — majątek i dochody małżonka. Gmina Kopenhaga dodaje, że trzeba aktywnie szukać pracy, a małżonek nie może być w stanie cię utrzymać.

Wymóg pobytu i zatrudnienia — i wyjątek z prawa UE

Do stawki podwyższonej lub podstawowej zasadniczo trzeba spełnić dwa warunki:

• wymóg pobytu (opholdskrav): łącznie co najmniej 9 lat legalnego pobytu w Danii, na Grenlandii lub Wyspach Owczych w ciągu ostatnich 10 lat; wyjazdy do 2 miesięcy w roku kalendarzowym (np. urlop) liczą się jak pobyt, jeśli zachowujesz miejsce zamieszkania w królestwie,
• wymóg zatrudnienia (beskæftigelseskrav): równowartość 2 lat i 6 miesięcy pracy w pełnym wymiarze w ciągu ostatnich 10 lat — dotyczy m.in. osób, które przyjechały z zagranicy; spełnia się go tylko raz.

Te wymogi nie obowiązują w zakresie, w jakim prawo UE daje ci prawo do pomocy. Gmina Kopenhaga wymienia wśród wyjątków m.in. osoby pracujące i samozatrudnione, które mają status pracownika migrującego według prawa UE. Kto nie spełnia wymogów i nie korzysta z wyjątku, dostaje stawkę minimalną. W razie wątpliwości, czy wyjątek cię obejmuje, zapytaj gminę.

Stawki w 2026 r.

Stawka zależy od wieku, a także od czasu pobytu i wcześniejszego zatrudnienia. Kwoty miesięczne przed opodatkowaniem (borger.dk, poziom 2026):

Do stawek mogą dochodzić dodatki, np. na dziecko (børnetillæg) — 2 909 DKK, dla samotnego rodzica (enlig forsørgertillæg) — 1 712 DKK czy dla osoby samotnej bez dzieci — 1 141 DKK (poziom 2026). Dokładną kwotę dla swojej sytuacji ustala gmina.

Dochód z pracy

Gmina Kopenhaga podaje kwoty wolne (fribeløb) od 2026 r.: 5 400 DKK miesięcznie przy stawce minimalnej lub podstawowej i 2 700 DKK przy stawce podwyższonej. Przy stawce dla osób mieszkających z rodzicami kwoty wolnej nie ma, a gmina potrąca 65% dochodu z pracy.

Majątek

Przed przyznaniem pomocy gmina sprawdza majątek — według gminy Kopenhaga chodzi m.in. o oszczędności, wartość netto domu (friværdi) i samochód. Gmina pomija kwoty do 16 200 DKK, a w przypadku małżonków łącznie do 32 400 DKK (2026). Pomija też składniki majątku potrzebne do utrzymania mieszkania albo do pracy lub nauki.

Jak złożyć wniosek

1. Zarejestruj się jako osoba bezrobotna na Jobnet (e-usługa „Meld dig ledig”).
2. Złóż wniosek o kontanthjælp w e-usłudze „Ansøg om kontanthjælp” na borger.dk.
3. Pierwsza rozmowa odbywa się najpóźniej 2 tygodnie od chwili, gdy po raz pierwszy zwrócisz się do gminy o pomoc. Gmina ocenia wtedy, czy możesz od razu podjąć pracę (jobparat), czy potrzebujesz najpierw działań aktywizujących (aktivitetsparat).

Po przeprowadzce do innej gminy wniosek składa się od nowa — zwraca na to uwagę gmina Kopenhaga.

W Kopenhadze kontanthjælp jest wypłacana z dołu, ostatniego dnia roboczego miesiąca. Spodziewaną wypłatę sprawdzisz na borger.dk w „Mit Overblik”.

Obowiązki

• Dyspozycyjność (rådighed): musisz aktywnie szukać pracy, zapisywać to w dzienniku na Jobnet i brać udział w rozmowach z gminą — osoby jobparat co najmniej 4 rozmowy w ciągu 12 miesięcy.
• Obowiązek pracy (arbejdspligt): osoby, które nie spełniają wymogów pobytu i zatrudnienia i dostają stawkę minimalną, muszą uczestniczyć w obowiązku pracy.
• Po 6 miesiącach bez pracy gmina może wymagać udziału w działaniach aktywizujących.
• W razie choroby, gdy nie możesz przyjść na spotkanie lub zajęcia, zawiadom jobcenter (w Kopenhadze telefonicznie: 82 56 56 82).

Sankcje

Jeśli nie wywiązujesz się z obowiązków bez uzasadnionej przyczyny, gmina może obniżyć świadczenie. Przy zaostrzonej sankcji (skærpet rådighedssanktion) tracisz prawo do kontanthjælp na okres do 3 miesięcy. Przed nałożeniem sankcji gmina sprawdza, czy istniał uzasadniony powód, np. choroba psychiczna lub uzależnienie.

Najważniejsze w skrócie

• O kontanthjælp decyduje gmina; liczą się twoje i małżonka dochody oraz majątek.
• Wymóg 9 lat pobytu i 2,5 roku pracy nie obowiązuje, jeśli prawo do pomocy wynika z prawa UE.
• Stawki 2026: od 3 057 do 13 060 DKK miesięcznie przed podatkiem, plus ewentualne dodatki.
• Najpierw rejestracja na Jobnet, potem wniosek na borger.dk; rozmowa w gminie w ciągu 2 tygodni.

Poradnik opiera się na stronie borger.dk o kontanthjælp oraz na odpowiedziach gminy Kopenhaga na typowe pytania o kontanthjælp.