Pomoc osobista w pracy przy niepełnosprawności w Danii

Osoba zatrudniona z trwałym, znacznym ograniczeniem sprawności fizycznej lub psychicznej może otrzymać pomoc osobistą w pracy (personlig assistance). Nadal sama wykonuje istotną część pracy; osoba asystująca jej nie zastępuje. Praca musi zachować znaczną samodzielną treść; dopłaty nie ma, gdy zawód jest nie do pogodzenia z niepełnosprawnością.

Przy zatrudnieniu 37 godzin tygodniowo gmina przyznaje zwykle do 20 godzin pomocy tygodniowo; przy rozległych lub wielu ograniczeniach wyjątkowo pełny etat. Liczbę godzin ustala gmina (stan wg duńskiej Agencji Rynku Pracy i Rekrutacji — Styrelsen for Arbejdsmarked og Rekruttering, STAR — z 01.07.2026).

Złóż wniosek

Z pracodawcą wypełnij formularz STAR: dane osobowe, firmy, zatrudnienia, zakres pomocy osoby asystującej, godziny i okres. Opisz ograniczenia i problemy w arkuszu dialogu; można dołączyć aktualne dokumenty medyczne. Podpisami potwierdzacie prawdziwość danych.

Wyślij formularz z opisem do gminy zamieszkania. W Aarhus użyj bezpiecznego formularza kontaktowego gminy („Skriv sikkert til os”) na stronie Personlig Assistance. Zachowaj kopię i dowód wysłania. Gmina ocenia potrzeby z tobą i pracodawcą na stanowisku pracy; uzupełnij braki. Odbierz decyzję z zakresem pomocy, liczbą godzin i okresem.

Uruchom i rozlicz pomoc

Osobą asystującą może być na przykład osoba już zatrudniona lub zatrudniana w firmie albo osoba, do której należy firma; pracodawca otrzymuje dopłatę. Dopłata odpowiada co do zasady stawce godzinowej studentów (studentertimelønssats, stopień 3, stawka dodatku lokalnego 4) z układu zbiorowego zawartego między państwem a związkiem zawodowym HK; gdy osoba asystująca musi mieć specjalne kwalifikacje, dopłata odpowiada zwykłej początkowej stawce z układu zbiorowego w danej dziedzinie (stan wg STAR z 01.07.2026). Uzgodnij rozpoczęcie i prowadź ewidencję pomocy.

W Aarhus firma rozlicza dopłatę w gminnym systemie rozliczeń dopłat dla firm (SKS) przez firmowy identyfikator elektroniczny MitID Erhverv: Personlig Assistance → Søg bevillinger (wyszukaj decyzje) → usuń datę w polu Gældende pr. (obowiązuje od) → właściwa decyzja → Opret anmodning (utwórz wniosek). Uzupełnij pola obowiązkowe, godziny, nieobecności, płacę, składki emerytalne i urlopowe. Dołącz odcinki wypłaty osoby asystującej. Okres wniosku musi mieścić się w jednym kwartale, a wniosek wysyła się do końca następnego kwartału; w kwartale można rozliczyć najwyżej 13-krotność przyznanej tygodniowej liczby godzin (stan strony gminy Aarhus dla firm z 01.05.2025).

Firma potrzebuje rachunku do wypłat publicznych (NemKonto). Po rozpatrzeniu sprawdź potwierdzenie e-mail, status Godkendt af jobcenter (zatwierdzone przez gminne centrum zatrudnienia), kwotę i wypłatę; zachowaj PDF. W innej gminie ustal właściwy sposób rozliczenia.

Przy odmowie złóż skargę do gminy w ciągu czterech tygodni od otrzymania decyzji. Skargę złożoną po terminie Krajowy Urząd Odwoławczy (Ankestyrelsen) może wyjątkowo rozpatrzyć, gdy jego dyrektor uzna, że istnieje szczególny powód (ustawa o praworządności i administracji w sprawach socjalnych — retssikkerhedsloven, § 67 ust. 2). Gmina ponownie ocenia sprawę w ciągu czterech tygodni od otrzymania skargi, a skargę uznaną za pilną — niezwłocznie. Jeśli potrzebuje dodatkowych informacji lub opinii i nie zdąży w terminie, informuje cię o tym i o przewidywanym terminie zakończenia oceny. Jeśli podtrzyma decyzję, przekazuje skargę do Ankestyrelsen. Jeśli uwzględni skargę tylko częściowo, wydaje nową decyzję; w ciągu 4 tygodni od jej otrzymania poinformuj gminę, czy podtrzymujesz skargę. Wtedy gmina w ciągu 14 dni od otrzymania twojej odpowiedzi przekazuje skargę do Ankestyrelsen i zawiadamia cię o tym. Stan: ustawa o kompensacji dla osób z niepełnosprawnością w pracy (lov om kompensation til handicappede i erhverv) § 17 a w tekście jednolitym z 3 lutego 2020 r., retssikkerhedsloven §§ 66–67 w tekście jednolitym z 3 sierpnia 2026 r. oraz rozporządzenie BEK nr 861/2025, § 11 ust. 1, 2 i 5 oraz § 12.